Zwyczaje zaduszkowe

Zwyczaje zaduszkowe

Jako że dzisiaj obchodzimy wigilię dnia Waszystkich Świętych, chcielibyśmy Wam przybliżyć zwyczaje pierwszolistopadowe, które praktykowane były także w okolicy Tatr. Tamtejsza, bardzo religijna ludność wykształciła przez lata własną, piękną tradycję obchodzenia dnia pamięci o tych, którzy od nas odeszli.

Tradycyjne, słowiańskie dziady, wywodzą się z pogańskich obrzędów. Zasadniczym celem obchodzenia tej uroczystosci było pozyskanie kontaktu z duszami bliskich, nieraz potrzebujących zmarłych i zyskanie ich przychylności. Co ciekawe - dziady były obchodzone od 3 do 6 razy w roku, zaś ich najważniejsze świętowanie przypadało na okres wiosny i jesieni. Do najbardziej znanych obrzędów, zwiazanych z tym świętem należało goszczenie dusz miodem, kaszą i jajkami, a także oświetlanie im drogi do domu. Bardzo ważne było, by właśnie tę noc dusze zmarłych spędziły wśród swoich bliskich. Dziś - namiastką tego zwyczaju jest zapalanie zniczy na grobach bliskich. Ogień miał też moc odstraszajacą upiory, które według ówczesnych wierzeń mogły wyjść na świat. Ich pojawienie się mogło być związane z gwałtowną śmiercią, dlatego też na podejrzanych grobach rozpalano ogniska, a każdy, kto przechodził obok takiego miejsca był zobowiązany do rzucenia na stos gałązki. Stos taki palono przy okazji obchodów dziadów. Ten ostatni zwyczaj był szczególnie rozpowszechniony na Podhalu.

Obrzęd dziadów odprawiany był przy zachowaniu szczególnych zasad - uczestnicy mieli twarze zakrywane chustami, gdyż spojrzenie mogło spowodowac porwanie duszy w zaświaty. Obowiązywała także cisza. Niezwykle ważną osobą był guślarz - starzec w białych szatach, który przewodniczył uroczystości. Dla zbłąkanych dusz przygotowywano specjalny posiłek - postne jadło, którym następnie je karmiono i pojono. Kiedyś wierzono również, że dusze zmarłych żyją tak długo, jak długo trwa o nich pamięć.

Wiele z dawnych obrzędów przeszło do czasów współczesnych. Chodzenie na groby bliskich, zapalanie zniczy, nabożeństwa żałobne - wszystko to ma swoje korzenie w ludowych zwyczajach. Pomyślmy o tym, kiedy pochylimy się znów nad grobami bliskich.

Kategoria: W regionalnym stylu

Kalendarz imprez « »